Obszary higieny cyfrowej
Poznaj związek między higieną cyfrową a Twoim zdrowiem, odkrywając, w jaki sposób świadome korzystanie z technologii i wdrażanie prostych zasad wpływa na Twój organizm, psychikę i codzienne funkcjonowanie.
Zachowania, które znalazły się w Teście Higieny Cyfrowej ICO, nie są przypadkowe. To gotowa lista najważniejszych zachowań chroniących zdrowie związanych z używaniem internetu i urządzeń ekranowych.
Zachowania te można podzielić na cztery obszary. Przedstawiamy je poniżej i wyjaśniamy, jaki mają związek z twoim zdrowiem i codziennym funkcjonowaniem. Mamy nadzieję, że zrozumienie, dlaczego warto tak postępować, zachęci cię do pracy nad swoją higieną cyfrową.
Nie zniechęcaj się, jeśli w swoim życiu nie zawsze stosujesz poniższe zalecenia – jako społeczeństwo dopiero uczymy się higienicznego używania urządzeń ekranowych. Co więcej, w związku z szybkim rozwojem nowych technologii, lista zachowań wchodzących w skład higieny cyfrowej jest otwarta i będzie się zmieniać. Chociaż ograniczyliśmy ją w Teście Higieny Cyfrowej ICO i badaniu naukowym do zamkniętej listy zachowań, każdy z nas musi ustalić swoje indywidualne zasady higieny cyfrowej, dostosowane do trybu życia, jaki prowadzi.
Aby pracować nad swoją higieną cyfrową, najważniejsze jest zrozumienie jej związku ze zdrowiem fizycznym, psychicznym i społecznym. Mamy nadzieję, że poniższa lista będzie w tym pomocna.
Obszar I: Stawianie granic i kontrola w używaniu urządzeń ekranowych
Kontrola czasu ekranowego (pytania 1-4)
Brak kontroli czasu ekranowego prowadzi do jego wydłużania się i związanych z tym negatywnych konsekwencji, jak zaniedbywanie obowiązków, obniżony nastrój czy problemy z koncentracją. Jednocześnie nasz mózg ma tendencję do naturalnej utraty kontroli podczas wykonywania czynności, które uważa za przyjemne, dlatego musimy włożyć aktywny wysiłek, by temu zapobiec.
Więcej o kontroli czasu ekranowego
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Zwracanie uwagi na to, ile czasu każdego dnia używam urządzeń ekranowych.
- Ograniczanie czasu ekranowego na tyle, na ile jest to możliwe, w przypadku zauważenia, że jest on zbyt długi.
- Kontrolowanie czasu spędzanego przed ekranem dla rozrywki.
- Takie gospodarowanie czasem przed ekranem, aby wystarczyło go na inne ważne sprawy.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Brak kontroli czasu ekranowego prowadzi do jego wydłużania się i związanych z tym negatywnych konsekwencji, jak zaniedbywanie obowiązków, obniżony nastrój czy problemy z koncentracją. Jednocześnie nasz mózg ma tendencję do naturalnej utraty kontroli podczas wykonywania czynności, które uważa za przyjemne, dlatego musimy włożyć aktywny wysiłek, by temu zapobiec.
Podstawowym zachowaniem chroniącym jest w tym przypadku zwracanie uwagi na to, ile czasu spędzamy codziennie przed ekranami i co za ich pośrednictwem robimy. Jeśli ze względu na tryb życia nie możemy ustalić sobie limitów ogólnych, wyznaczmy granice dla poszczególnych ekranów lub czynności na nich wykonywanych – np. czasu spędzanego w mediach społecznościowych lub na graniu w gry. W przypadku
zauważenia, że czas ten wydłuża się, należy podejmować próby ograniczania go.
Ograniczanie kontaktu z urządzeniem (pytania 5-9)
Dźwięk i widok powiadomień lub noszenie telefonu cały czas przy sobie sprawiają, że odczuwamy silną chęć skorzystania z urządzenia. Uleganie jej prowadzi do niekontrolowanego spędzania czasu ekranowego. Ponadto przychodzące kilkadziesiąt, a czasem nawet kilkaset razy dziennie powiadomienia z rozmaitych aplikacji, są ogromnym obciążeniem informacyjnym dla mózgu.
Więcej o ograniczaniu kontaktu z urządzeniem
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Unikanie trzymania telefonu cały czas przy sobie.
- Ograniczanie liczby powiadomień.
- Ograniczanie używania internetu i urządzeń w celach służbowych po godzinach pracy.
- Usuwanie telefonu z zasięgu wzroku podczas pracy lub nauki.
- Wyłączanie działających w tle aplikacji, gier i serwisów społecznościowych na czas pracy lub nauki z użyciem komputera, tabletu lub telefonu.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Dźwięk i widok powiadomień lub noszenie telefonu cały czas przy sobie sprawiają, że odczuwamy silną chęć skorzystania z urządzenia. Uleganie jej prowadzi do niekontrolowanego spędzania czasu ekranowego.
Ponadto przychodzące kilkadziesiąt, a czasem nawet kilkaset razy dziennie powiadomienia z rozmaitych aplikacji, są ogromnym obciążeniem informacyjnym dla mózgu i mogą prowadzić do obniżenia komfortu naszego codziennego funkcjonowania, przerywając wykonywane czynności i powodując wykonywanie wielu rzeczy jednocześnie. Aby temu zapobiec, warto ograniczyć liczbę otrzymywanych powiadomień do niezbędnego minimum, unikać trzymania telefonu cały czas przy sobie i sprawdzać wiadomości w wyznaczonym na to czasie, np. pomiędzy wykonywaniem kolejnych czynności, a nie natychmiast, gdy tylko zauważymy ich nadejście.
Obszar II: Bezpieczne używanie internetu i urządzeń ekranowych
Bezpieczne udostępnianie danych osobowych (pytania 10-12)
Nierozważne opublikowanie w internecie swoich danych osobowych może doprowadzić do kradzieży tożsamości, której konsekwencją może być utrata oszczędności lub zaciągnięcie zobowiązań finansowych bez wiedzy ofiary.
Więcej o bezpiecznym udostępnianiu danych osobowych
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Rozważanie negatywnych konsekwencji przed opublikowaniem dane
osobowe, zdjęcia lub innych informacji osobiste w internecie. - Przyjmowanie zaproszenia do sieci znajomych tylko gdy pochodzą one od znajomych osób.
- Sprawdzanie danych na swój temat zostawianych w używanych przez siebie serwisach, aplikacjach i platformach społecznościowych.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Nierozważne opublikowanie w internecie swoich danych osobowych może doprowadzić do kradzieży tożsamości, której konsekwencją może być utrata oszczędności lub zaciągnięcie zobowiązań finansowych bez wiedzy ofiary.
Dostęp do tych danych może być pozyskany także poprzez obce osoby wysyłające nam zaproszenia do sieci znajomych, stąd ważne jest weryfikowanie takich zaproszeń. Aplikacje, z których korzystasz, mogą wykorzystać udostępniane przez użytkowników dane w sposób, który może być dla nich niebezpieczny. Dlatego zawsze należy zwracać uwagę na pochodzenie aplikacji oraz to, jakie dane zostaną jej udostępnione.
Ochrona przed złośliwym oprogramowaniem lub kradzieżą danych (pytania 13-16)
Popularnym sposobem na przechwycenie danych do logowania, a tym samym – przejęcia kontroli nad kontem bankowości internetowej lub skrzynką mejlową, jest podszywanie się pod instytucje zaufania publicznego, znajomych i inne osoby, które mogą uwiarygodnić wiadomość.
Więcej o ochronie przed złośliwym oprogramowaniem lub kradzieżą danych
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Klikanie tylko w te linki i wiadomości, które pochodzą od zaufanych osób lub ze znanych źródeł.
- Używanie tylko znanych, bezpiecznych sieci WIFI.
- Ochrona haseł w urządzeniach ekranowych.
- Zabezpieczanie kont w mediach społecznościowych poprzez uwierzytelnianie wieloskładnikowe.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Popularnym sposobem na przechwycenie danych do logowania, a tym samym – przejęcia kontroli nad kontem bankowości internetowej lub skrzynką mejlową, jest podszywanie się pod instytucje zaufania publicznego, znajomych i inne osoby, które mogą uwiarygodnić wiadomość.
Każdego dnia powstają nowe wirusy, które mogą zagrażać komputerom użytkowników lub ich bezpieczeństwu online. Sieci WiFi często wykorzystywane są przez cyberprzestępców do tzw. ataków „Man in the Middle”. Może to polegać np. na wprowadzeniu swoich danych do logowania do strony, która będzie bliźniaczo przypominać portal banku. Wskutek tego, dane dostępowe do konta czy profilu zostaną przechwycone bez wiedzy użytkownika.
Cyberoszuści próbują zdobyć hasła, sięgając po narzędzia socjotechniczne lub dokonując ataków na bazy danych. By uniknąć konsekwencji ich działań nie należy nikomu udostępniać swoich haseł, a także trzeba dbać o to, by używać różnych haseł do logowania do swoich kont.
Ważną ochroną dostępu do kont i profili, nawet w przypadku kradzieży loginu i hasła jest tzw. uwierzytelnianie dwuskładnikowe. Oznacza to, że aby dostać się do konta, wymagane będzie podanie hasła z SMSa wysłanego na numer telefonu użytkownika lub wprowadzenie konfiguracji znaków z aplikacji zainstalowanej na jego telefonie. Dzięki temu osoba, która bezprawnie uzyskała dane do logowania, nie będzie w stanie zalogować się nimi nie mając jednocześnie dostępu do telefonu właściciela konta.
Obszar III: Tworzenie i odbieranie informacji w internecie
Odpowiedzialne tworzenie treści w internecie (pytania 17-18)
Nierozważne opublikowanie w internecie swoich danych osobowych może doprowadzić do kradzieży tożsamości, której konsekwencją może być utrata oszczędności lub zaciągnięcie zobowiązań finansowych bez wiedzy ofiary.
Więcej o odpowiedzialnym tworzeniu treści w internecie
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
17. Zwracanie uwagi na to, że komentarze i publikacje zamieszczane w sieci mogą mieć konsekwencje dla osoby piszącej i innych osób oraz wpływać na bezpieczeństwo lub samopoczucie ludzi.
18. Publikowanie w internecie zdjęć innych osób wyłącznie po uzyskaniu ich zgody.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Publikowanie treści online może przynosić realne konsekwencje zarówno dla ich autorów i autorek, jak i innych osób. Ta świadomość powinna przyświecać każdemu, kto decyduje się na aktywność w przestrzeni cyfrowej – bez względu na ich formę.
Nawet tak pozornie nieznaczące treści jak komentarze w mediach społecznościowych mogą przynosić realne skutki dla innych ludzi, czego przykładem są choćby konsekwencje mowy nienawiści, dezinformacji czy udostępniania w sieci zdjęć dzieci.
Dobór i weryfikacja treści w internecie (pytania 19-21)
Narażenie się na tzw. przeciążenie informacyjne, czyli odbieranie zbyt wielu informacji każdego dnia, znacznie obniża komfort życia. Aby zadbać o swoje samopoczucie warto ograniczać liczbę źródeł informacji i świadomie dobierać treści w internecie, na przykład poprzez ich selekcję pod kątem wpływu na nasze samopoczucie oraz korzyści, jakie przynosi nam obcowanie z danymi materiałami.
Więcej o doborze i weryfikacji treści w internecie
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Dobieranie treści w internecie, refleksja przed kliknięciem „lubię to” czy „obserwuj”. Unikanie treści, które mogą wywoływać dyskomfort i złe samopoczucie.
- Zasada ograniczonego zaufania do treści zamieszczanych w internecie.
- Weryfikowanie informacji zdobytych w internecie – sprawdzanie źródeł informacji i autorów.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Narażenie się na tzw. przeciążenie informacyjne, czyli odbieranie zbyt wielu informacji każdego dnia, znacznie obniża komfort życia. Aby zadbać o swoje samopoczucie warto ograniczać liczbę źródeł informacji i świadomie dobierać treści w internecie, na przykład poprzez ich selekcję pod kątem wpływu na nasze samopoczucie oraz korzyści, jakie przynosi nam obcowanie z danymi materiałami. To szczególnie istotne w mediach społecznościowych, które mogą negatywnie wpływać na dobrostan swoich użytkowników poprzez doświadczanie negatywnych porównań społecznych oraz bycie ocenianym.
W czasach, w których internet pozwala każdemu opublikować informacje na dowolny temat, odbiorcy treści internetowych narażeni są na dezinformację i związane z nią negatywne zjawiska, jak np. teorie spiskowe czy polaryzacja społeczna. Dlatego elementem higieny cyfrowej jest zwyczaj ograniczonego zaufania do tego, co widzimy w internecie oraz weryfikowania zdobytych w ten sposób informacji.
Reagowanie na niepokojące lub niebezpieczne treści w internecie (pytania 22-23)
Reagowanie na negatywne treści, które napotykamy w internecie, to element odpowiedzialnej, obywatelskiej postawy. Użytkownicy zgłaszający administratorom stron treści niezgodne z regulaminem, naruszające prawo lub normy społeczne, pomagają tworzyć z internetu przyjazną przestrzeń i w ten sposób działają na rzecz wspólnego dobra.
Więcej o reagowaniu na niepokojące lub niebezpieczne treści w internecie
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Zgłaszanie adminstratorom danej strony lub aplikacji nienawistnych wpisów, zastraszania, nieprawdziwych wiadomości albo fałszywych profili.
- Zwracanie się po pomoc do bliskich lub kompetentnych osób w przypadku poczucia zagrożenia w internecie, np. doświadczania hejtu, nękania.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Reagowanie na negatywne treści, które napotykamy w internecie, to element odpowiedzialnej, obywatelskiej postawy. Użytkownicy zgłaszający administratorom stron treści niezgodne z regulaminem, naruszające prawo lub normy społeczne, pomagają tworzyć z internetu przyjazną przestrzeń i w ten sposób działają na rzecz wspólnego dobra.
Zachowaniem chroniącym w kontakcie z treściami mogącymi wywoływać dyskomfort u odbiorcy jest również zwracanie się po pomoc do osób bliskich lub takich, które uważamy za kompetentne. Dotyczy to zwłaszcza doświadczania hejtu czy nienawistnych wpisów w sieci, ale także spadków nastroju spowodowanych negatywnymi porównaniami społecznymi czy odczuwania stresu w związku z kontaktem z traumatyzującymi treściami w internecie.
Obszar IV: Inne zalecane zachowania prozdrowotne związane z używaniem urządzeń ekranowych i internetu
Dbałość o jakość snu (pytania 24-25)
Używanie telefonu tuż przed snem lub trzymanie go obok/w łóżku mogą powodować trudności w zasypianiu, słabą jakość snu, senność w ciągu dnia i zaburzenia snu.
Więcej o dbaniu o jakość snu
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Unikanie używania urządzeń ekranowych 1–2 h przed snem.
- Unikanie kładzenia telefonu przy/w łóżku przed snem.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Używanie telefonu tuż przed snem lub trzymanie go obok/w łóżku mogą powodować trudności w zasypianiu, słabą jakość snu, senność w ciągu dnia i zaburzenia snu. Sen jest podstawową biologiczną potrzebą człowieka.
Nocny sen to odpoczynek, który umożliwia regenerację organizmu, zwłaszcza mózgu, pozwala uzupełnić i zaoszczędzić zasoby energii potrzebne do funkcjonowania w ciągu dnia. Niedobory i zaburzenia snu mają niekorzystny wpływ na fizjologię człowieka, jego samopoczucie, zdrowie fizyczne i psychiczne oraz zdolność do uczenia się, pracy i relacje z innymi ludźmi.
Uważne jedzenie (pytanie 26)
Ekran telefonu rozprasza i odciąga uwagę od czynności jedzenia. Zajmowanie się nim w czasie posiłku utrudnia dostrzeganie i rozpoznanie sygnałów płynących z organizmu (takich jak głód i sytość), kontrolę wielkości porcji i zakończenie posiłku w odpowiednim momencie, bez uczucia przejedzenia.
Więcej o uważnym jedzeniu
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Spożywanie posiłków bez telefonu w zasięgu wzroku, unikanie pogryzania (szczególnie słodkich i słonych przekąsek) w czasie korzystania z urządzeń ekranowych.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Ekran telefonu rozprasza i odciąga uwagę od czynności jedzenia. Zajmowanie się nim w czasie posiłku utrudnia dostrzeganie i rozpoznanie sygnałów płynących z organizmu (takich jak głód i sytość), kontrolę wielkości porcji i zakończenie posiłku w odpowiednim momencie, bez uczucia przejedzenia.
Obecność telefonu oraz używanie go podczas posiłku z innymi osobami może zaburzać przebieg posiłku, być odbierane jako brak szacunku, lekceważenie i powodować napięcia niekorzystnie wpływające na relacje między ludźmi. Wspólne posiłki spożywane w dobrej atmosferze wzmacniają więzi między ludźmi, dają poczucie przynależności. Spożywanie przez dzieci i młodzież wspólnych posiłków z rodzicami sprzyja zachowaniu właściwej masy ciała, kształtuje prawidłowe zachowania żywieniowe, chroni przed zaburzeniami odżywiania.
Wielu ludzi często pojada przed ekranem słodkie i słone przekąski, czyli niezalecane wysokokaloryczne produkty zawierające dużo cukru, soli, tłuszczu. Pojadanie w trakcie korzystania z urządzeń ekranowych może przyczyniać się do utraty kontroli nad ilością spożywanej żywności, w tym wspomnianych przekąsek. Skutkiem tego może być zmniejszenie chęci do zjedzenia właściwego posiłku, nieprawidłowy stan odżywienia, w tym zwiększenie masy ciała.
Ochrona przed zakażeniami (pytanie 27)
Telefon komórkowy, często dotykany, przykładany do ucha i twarzy, przechowywany w różnych miejscach, jest siedliskiem wielu chorobotwórczych drobnoustrojów.
Więcej o ochronie przed zakażeniami
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Czyszczenie/ dezynfekowanie telefonu komórkowego co najmniej 1 raz dziennie.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Telefon komórkowy, często dotykany, przykładany do ucha i twarzy, przechowywany w różnych miejscach, jest siedliskiem wielu chorobotwórczych drobnoustrojów. Codzienne czyszczenie/dezynfekowanie telefonu (np. za pomocą chusteczek nasączonych środkiem dezynfekującym lub ściereczką z mikrofibry zwilżoną wodą z mydłem) pozwala pozbyć się ich, co pomaga zapobiegać chorobom. Czynność ta jest tak niezbędna jak mycie rąk.
Dbałość o przerwy na ruch i prawidłową pozycję ciała (pytania 28-29)
Używanie urządzeń ekranowych jest w dużej mierze zachowaniem sedentarnym, tj. czynnością wykonywaną przez człowieka w pozycji siedzącej lub leżącej, w czasie której wydatek energii jest niewielki. Nadmiar takich zachowań jest niekorzystny dla zdrowia: może wiązać się z ryzykiem rozwoju chorób przewlekłych, w tym otyłości i chorób układu krążenia.
Więcej o dbałości o przerwy na ruch i prawidłową pozycję ciała
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Robienie przerw na ruch podczas dłuższego używania urządzeń ekranowych.
- Takie trzymanie/ ustawianie urządzeń ekranowych, aby podczas korzystania z nich nie pochylac głowy.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Używanie urządzeń ekranowych jest w dużej mierze zachowaniem sedentarnym, tj. czynnością wykonywaną przez człowieka w pozycji siedzącej lub leżącej, w czasie której wydatek energii jest niewielki.
Nadmiar takich zachowań jest niekorzystny dla zdrowia: może wiązać się z ryzykiem rozwoju chorób przewlekłych, w tym otyłości i chorób układu krążenia.
Używanie urządzeń ekranowych może być szczególnie niekorzystne dla zdrowia, gdy:
- stanowisko z urządzeniem ekranowym, z którego korzysta użytkownik, jest nieergonomiczne lub niedostosowane do jego indywidualnych potrzeb (np. wzrostu, długości kończyn górnych i dolnych), co utrudnia przyjmowanie wygodnych pozycji ciała,
- czas spędzany przed ekranem jest zbyt długi, a konieczne przerwy są zbyt rzadkie,
- codzienna aktywność fizyczna użytkownika jest niewystarczająca.
Wymienione sytuacje mogą powodować dolegliwości bólowe ze strony układu mięśniowo-szkieletowego (w odcinku lędźwiowo krzyżowym kręgosłupa, w obrębie szyi i karku, kończyn dolnych), a także bóle głowy. Skutkiem spędzania zbyt długiego czasu przed ekranem mogą być także zmiany w narządzie wzroku, takie jak podrażnienie oczu czy zaburzenia ostrości wzroku.
Ochrona słuchu (pytanie 30)
Zbyt głośne dźwięki oraz codzienne długotrwałe używanie słuchawek może być przyczyną niedosłuchu, szumów usznych, bólu głowy i drażliwości.
Więcej o ochronie słuchu
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Zdejmowanie słuchawek i robienie przerw od słuchania podczas w przypadku dłuższego ich używania.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Zbyt głośne dźwięki oraz codzienne długotrwałe używanie słuchawek może być przyczyną niedosłuchu, szumów usznych, bólu głowy i drażliwości. Używając słuchawek, należy:
- zmniejszać narażenie na głośne dźwięki (np. przez ustanowienie limitu głośności w ustawieniach urządzenia ekranowego, nieprzekraczanie progów bezpiecznego słuchania),
- unikać nieprzerwanego z nich korzystania dłużej niż godzinę.
Zaleca się także korzystanie z słuchawek nausznych, a nie dousznych. Są one bardziej oddalone od ucha, co sprawia, że natężenie dźwięku dostającego się do niego jest mniejsze. Ponadto, długotrwałe używanie słuchawek dousznych może uszkadzać nabłonek przewodu słuchowego zewnętrznego, przyczyniając się do podrażnienia i zwiększenia ryzyka infekcji. Warto też pamiętać o regularnym czyszczeniu słuchawek w sposób zgodny z zaleceniami producenta. Na słuchawkach odkłada się wiele zanieczyszczeń (kurz, wilgoć, woskowina). Może to obniżać jakość słyszenia i wywoływać stany zapalne ucha.
Dbanie o relacje interpersonalne (pytanie 31)
Inicjowanie, rozwijanie i utrzymywanie wzajemnie satysfakcjonujących relacji interpersonalnych jest jednym ze wskaźników zdrowia psychicznego, ma duże znaczenie dla samopoczucia psychospołecznego. Związki z innymi są uznawane za ważny element dobrostanu („Inni ludzie to najlepsze lekarstwo na życiowe dołki, a także najpewniejsza recepta na znajdowanie życiowych górek”).
Więcej o dbaniu o relacje interpersonalne
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Na czas rozmów i spotkań z innymi ludźmi usuwanie urządzenia poza zasięg wzroku.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Inicjowanie, rozwijanie i utrzymywanie wzajemnie satysfakcjonujących relacji interpersonalnych jest jednym ze wskaźników zdrowia psychicznego, ma duże znaczenie dla samopoczucia psychospołecznego. Związki z innymi są uznawane za ważny element dobrostanu („Inni ludzie to najlepsze lekarstwo na życiowe dołki, a także najpewniejsza recepta na znajdowanie życiowych górek”). Ludzie – rodzina, przyjaciele, znajomi, współpracownicy – mogą być źródłem wsparcia społecznego, które zaspokaja potrzeby, pomaga radzić sobie w sytuacjach trudnych, zmniejsza ryzyko wielu zachowań ryzykownych dla zdrowia, przeciwdziała osamotnieniu, poprawia ogólną jakość życia.
Do budowania dobrych relacji przyczynia się znajdowanie na nie czasu i obdarzanie swoich rozmówców uwagą.
Przestrzeganie przepisów ruchu: zapobieganie wypadkom i urazom (pytania 32-33)
Koncentracja pieszego i prowadzącego pojazd jest warunkiem zachowania bezpieczeństwa na drodze. Jest to jeden z czynników zapobiegających wypadkom drogowym, które są poważnym zagrożeniem życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego w Polsce.
Więcej o przestrzeganiu przepisów ruchu i zapobieganiu wypadkom i urazom
Zachowania w teście należące do tej kategorii:
- Respektowanie przepisu zabraniającego korzystania z telefonu lub innego urządzenia elektronicznego – w sposób, który prowadzi do ograniczenia możliwości obserwacji sytuacji na jezdni, drodze dla rowerów, torowisku lub przejściu dla pieszych.
- Podczas kierowania pojazdem (np. samochodem, rowerem), respektowanie przepisu zabraniającego korzystania podczas jazdy z telefonu wymagającego trzymania słuchawki lub mikrofonu w ręku.
Dlaczego to jest ważne dla zdrowia?
Koncentracja pieszego i prowadzącego pojazd jest warunkiem zachowania bezpieczeństwa na drodze. Jest to jeden z czynników zapobiegających wypadkom drogowym, które są poważnym zagrożeniem życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego w Polsce. Środki transportu oraz drogi i ulice są drugim miejscem, w którym najczęściej dochodzi do urazów wypadkowych. Wypadki drogowe są jedną z trzech najczęstszych przyczyn śmierci osób w wieku od 5 do 44 lat.